Spreuken 9
Uitgenodigd door de Wijsheid1 De hoogste Wijsheid heeft Haar huis gebouwd,
Haar zeven pilaren uitgehakt.2 Zij heeft Haar vee geslacht, Haar wijn gemengd,
ook heeft Zij Haar tafel gereedgemaakt.3 Zij heeft Haar dienstmeisjes uitgezonden:
Zij roept op de toppen van de hoogten van de stad.4 Wie is er onverstandig? Laat hij hierheen afwijken.
Wie zonder verstand is, tegen hem zegt Zij:5 Kom, eet van Mijn brood
en drink van de wijn die Ik gemengd heb.6 Verlaat de onverstandige dingen en leef,
en begeef u op de weg van het inzicht.7 Wie een spotter bestraft, laadt schande op zich,
en wie een goddeloze terechtwijst, draagt zijn schandvlek.8 Wijs een spotter niet terecht, anders zal hij u haten.
Wijs een wijze terecht, en hij zal u liefhebben.9 Geef onderricht aan een wijze, en hij zal nog wijzer worden,
onderwijs een rechtvaardige, en hij zal inzicht vermeerderen.10 Het beginsel van wijsheid is de vreze des HEEREN
en de kennis van de heiligen is inzicht.11 Want door Mij zullen uw dagen talrijk worden,
en zullen jaren van leven u worden toegevoegd.12 Als u wijs bent, bent u wijs ten bate van uzelf.
Bent u een spotter, dan moet u dat alleen dragen.13 Vrouwe Dwaasheid is onrustig,
louter onverstand: zij heeft nergens weet van.14 Zij zit bij de deur van haar huis,
op een troon, op de hoogten van de stad15 om naar de voorbijgangers op de weg,
die rechtdoor willen gaan, te roepen:16 Wie ook maar onverstandig is, laat hij van zijn weg hiernaartoe afwijken.
Wie zonder verstand is, tegen hem zegt zij:17 Gestolen water is zoet,
en in het geheim genuttigd brood is aangenaam.18 Maar men weet niet dat daar gestorvenen liggen,
haar genodigden liggen in de diepten van het graf.
Spreuken 101 De spreuken van Salomo.
Een wijze zoon verblijdt zijn vader,
maar een dwaze zoon betekent verdriet voor zijn moeder. 2 Schatten aan goddeloosheid baten niet,
maar gerechtigheid redt van de dood. 3 De HEERE laat een rechtvaardige ziel geen hongerlijden,
maar de begeerte van goddelozen stoot Hij weg. 4 Wie met een bedrieglijke hand werkt, wordt arm,
maar de hand van de vlijtigen maakt rijk. 5 Wie in de zomer verzamelt, is een verstandige zoon,
wie in de oogsttijd diep slaapt, is een zoon die beschaamd maakt. 6 Zegeningen rusten er op het hoofd van de rechtvaardige,
maar geweld overdekt de mond van de goddelozen. 7 De herinnering aan de rechtvaardige is tot zegen,
maar de naam van goddelozen zal wegteren. 8 Wie wijs van hart is, neemt de geboden aan,
maar wie dwaas van lippen is, komt ten val. 9 Wie in oprechtheid zijn weg gaat, gaat een veilige weg,
maar wie kromme wegen gaat, zal opgemerkt worden. 10 Wie heimelijk knipoogt, richt leed aan,
en wie dwaas van lippen is, komt ten val. 11 De mond van de rechtvaardige is een bron van leven,
maar geweld overdekt de mond van de goddelozen. 12 Haat wekt twisten op,
maar liefde bedekt alle overtredingen. 13 Op de lippen van verstandigen wordt wijsheid gevonden,
maar op de rug van mensen zonder verstand de stok. 14 Wijzen bergen kennis op,
maar de mond van de dwaas is de ondergang nabij. 15 Het bezit van een rijke is zijn sterke stad,
de armoede van de armen is hun ondergang. 16 Het werk van de rechtvaardige is ten leven,
het inkomen van de goddeloze tot zonde. 17 Het pad ten leven is voor hem die vermaning in acht neemt,
maar wie bestraffing achter zich laat, doet dwalen. 18 Wie haat toedekt, heeft valse lippen,
en wie een kwaad gerucht verspreidt, die is een dwaas. 19 In de veelheid van woorden ontbreekt de overtreding niet,
maar wie zijn lippen inhoudt, is verstandig. 20 De tong van de rechtvaardige is het beste zilver,
het hart van de goddelozen is weinig waard. 21 De lippen van de rechtvaardige voeden velen,
maar de dwazen sterven door gebrek aan verstand. 22 De zegen van de HEERE, die maakt rijk,
Hij voegt er geen zwoegen aan toe. 23 Zoals het voor een dwaas een spel is zich schandelijk te gedragen,
zo is wijsheid dat voor iemand met inzicht. 24 Wat de goddeloze vreest, dat zal hem overkomen,
maar van rechtvaardigen vervult God het verlangen. 25 Zoals een wervelwind voorbijgaat, is de goddeloze er niet meer,
maar de rechtvaardige is een eeuwig fundament. 26 Zoals zure wijn voor de tanden en rook voor de ogen,
zo is de luiaard voor wie hem ergens opuit sturen. 27 De vreze des HEEREN vermeerdert de dagen,
maar de jaren van de goddelozen worden bekort. 28 De verwachting van de rechtvaardigen is blijdschap,
maar de hoop van de goddelozen zal vergaan. 29 De weg van de HEERE is kracht voor de oprechte,
maar de ondergang voor hen die onrecht bedrijven. 30 De rechtvaardige zal voor eeuwig niet wankelen,
maar de goddelozen zullen de aarde niet bewonen. 31 De mond van de rechtvaardige loopt over van wijsheid,
maar de tong van wie verderfelijke dingen spreekt, wordt afgesneden.
Spreuken 11
Het geluk van de vromen en het ongeluk van de kwaaddoeners1 Een bedrieglijke weegschaal is voor de HEERE een gruwel,
maar een zuivere weegsteen is Hem welgevallig.2 Komt overmoed, dan komt ook schande,
maar bij de ootmoedigen is wijsheid.3 De oprechtheid van de oprechten leidt hen,
maar de verkeerdheid van de trouwelozen verwoest henzelf.4 Bezit baat niet op de dag van de verbolgenheid,
maar gerechtigheid redt van de dood.5 De gerechtigheid van de oprechte maakt zijn weg recht,
maar de goddeloze komt ten val door zijn eigen goddeloosheid.6 De gerechtigheid van de oprechten zal hen redden,
maar de trouwelozen worden gevangen in hun eigen begeerten.7 Als de goddeloze mens sterft, vergaat zijn hoop,
dan vergaat zelfs de allersterkste verwachting.8 De rechtvaardige wordt uit benauwdheid gered,
maar de goddeloze komt in zijn plaats.9 De huichelaar richt zijn naaste met zijn mond te gronde,
maar door kennis worden de rechtvaardigen gered.10 Een stad springt op van vreugde over de welstand van de rechtvaardigen,
maar als de goddelozen vergaan, is er gejuich.11 Door de zegen van de oprechten wordt een stad verheven,
maar door de mond van goddelozen wordt ze met de grond gelijkgemaakt.12 Wie zonder verstand is, veracht zijn naaste,
maar iemand met inzicht zwijgt.13 Wie al lasterend zijn weg gaat, openbaart geheimen,
maar wie betrouwbaar van geest is, bedekt een zaak.14 Als er geen wijze raad is, komt een volk ten val,
maar er komt verlossing door een veelheid van raadgevers.15 Wie borg is voor een vreemde, zal het beslist slecht vergaan,
maar wie handslag haat, leeft veilig.16 Een bevallige vrouw houdt vast aan haar eer,
zoals geweldplegers vasthouden aan hun rijkdom.17 Een goedertieren mens doet zijn eigen ziel goed,
maar een meedogenloze stort zijn eigen vlees in het ongeluk.18 De goddeloze doet een bedrieglijk werk,
maar wie gerechtigheid zaait, oogst betrouwbaar loon.19 Ware gerechtigheid is ten leven,
najagen van kwaad leidt tot de dood.20 De verkeerden van hart zijn voor de HEERE een gruwel,
maar de oprechten van weg zijn Hem welgevallig.21 Hand op hand: een kwaaddoener zal niet voor onschuldig gehouden worden,
maar het nageslacht van rechtvaardigen zal ontkomen.22 Een mooie vrouw zonder inzicht
is een gouden ring in een varkenssnuit.23 Het verlangen van rechtvaardigen is alleen het goede,
maar de hoop van goddelozen is verbolgenheid.24 Er zijn er die mild uitdelen en nog meer ontvangen,
en er zijn er die meer inhouden dan rechtmatig is, maar het is tot gebrek.25 Een zegenende ziel wordt verzadigd,
en wie te drinken geeft, die zal ook te drinken krijgen.26 Het volk vervloekt wie hun koren onthoudt,
maar zegening rust er op het hoofd van wie het verkoopt.27 Wie het goede nastreeft, zoekt welgevallen,
maar wie het kwade najaagt, die zal het overkomen.28 Wie op zijn rijkdom vertrouwt, die zal ten val komen,
maar de rechtvaardigen zullen groeien als loof.29 Wie zijn huis in het ongeluk stort, zal wind erven,
en de dwaas zal een slaaf zijn van wie wijs is van hart.30 De vrucht van de rechtvaardige is een boom des levens,
en wie zielen vangt, is wijs.31 Zie, een rechtvaardige krijgt vergelding op aarde,
hoeveel te meer de goddeloze en de zondaar!